de Muziek Experts

de Muziek Experts afspeellijst

datum: 11-08-2026

uitzending nr: 579

Fragmenten van deze uitzending

Uitspraak
Tme fragmenten
00:00
00:00

EERSTE SPREEK

Cultuur (kort)

In Cultuur straks de vraag hoe we ruimte voor verschil bewaren zodra labels en tegenstellingen belangrijker dreigen te worden dan de mensen zelf.

Uitspraak (kort)

Piets Uitspraak kijkt omhoog naar een bijzondere augustusavond en tegelijk vooruit naar wat een paar minuten schaduw ons wel, en juist niet, over een opwarmend klimaat vertelt.

Co-originele (kort)

De co-originele volgt straks een klein wit spoor naar een wereld waar logica krimpt en groeit, en waar je vooral goed moet opletten wie er voorop huppelt.

Hitmix

Met de muziek reizen we van psychedelica en Franse housepop via Britse blues en vroege rhythm and blues naar actuele Nederlandse pop, Zweedse dansmelancholie, muzikale humor en sixtiesbeat.

CULTUUR

Introductie [Bas]

Wij mensen zijn dol op etiketten.
In een platenzaak is dat handig: soul links, jazz rechts, punk ergens waar de hoes al een beetje scheef staat.

Maar zodra we hetzelfde met mensen en ideeën gaan doen, wordt het ingewikkelder. Dan verandert een naam al snel in een oordeel en een verschil van mening in een complete identiteit.
Juist cultuur laat al eeuwen zien dat het interessant wordt wanneer vakjes gaan lekken. Muziekstijlen mengen, generaties nemen dingen van elkaar over en opvattingen die ooit vreemd leken, worden later soms heel gewoon.
Dat betekent niet dat iedereen alles prachtig moet vinden.
Een vrije samenleving is geen applausmachine.
Je mag kritiek hebben, je mag twijfelen en je mag zelfs stevig botsen.
De kunst is alleen om verschil niet meteen als bedreiging te behandelen.

Want wie alleen nog praat met mensen die precies hetzelfde denken, krijgt misschien veel gelijk, maar weinig nieuwe gedachten.
Met dat spanningsveld in het achterhoofd komt Piet vandaag bij Cultuur.

Titel

Tegenstellingen versterken zich in verbonden visies.

Cultuur [Piet]

In het ene werelddeel zijn in Europa deze zomer weer de vele feesten en tegelijkertijd de manifestaties om vooral iedereen te laten zijn wat hij of zij of het wil zijn in het leven.

En daar tegenover zien we bv. in de Verenigde Staten en ook nog wel in sommige Europese staten een teruggang in die vrijheden voor de verschillende mensen.
Ook in verschillende landen in Afrika en Azië staan de rechten en vrijheden van lhbtiq+-mensen onder druk.

Die verschillen worden bijvoorbeeld door de Amerikaanse regering al jaren weer negatief benadrukt.
Ook worden in de Verenigde Staten maatregelen genomen die de positie en vrijheden van bepaalde groepen, zoals transgender personen, verder beperken.
In de Verenigde Staten zijn onderzoeksbeurzen en wetenschappelijke projecten ook al stopgezet omdat bepaalde onderwerpen niet meer binnen de politieke of beleidsmatige prioriteiten vielen.

Alsof je met ontslagen en verboden in de wetenschapsonderzoeken wat kan veranderen bij die mensen.
Je kunt niet iemand veranderen van een donkere huid naar een blanke huid of een homoseksueel bijscholen in de heterokunde.
Of onderzoeken stopzetten, terwijl die vaak vooruitgang betekenen op allerlei vlakken.

Hier komt een term om de hoek kijken waar bepaalde groepen van gaan bibberen of die nog ergere reactie gaan vertonen.
Dat is de term Woke.
Wat niet bevalt aan uitingen of filosofieën wordt neergezet als iets engs.
Mensen en ideeën die als ‘woke’ worden bestempeld, zouden volgens tegenstanders duivelse ideeën en normen de maatschappij in willen duwen.

Alsof die groepen die tegen bepaalde houdingen en levenswijzen zijn niet snappen dat hun ideologie net zo goed iets vertegenwoordigt als bijvoorbeeld starheid.
Niet goedvinden of willen begrijpen dat zijzelf ook wel voor beroering zorgen met

hun afwijzing van mensen die zij als ‘woke’ beschouwen.
Dat is de bekende balk in het eigen oog niet zien.

En ook de buitenlandse werknemers, waarvan velen van ooit immigranten echte inwoners zijn geworden met paspoorten en roots in de USA.
Je hoeft niet het met alles eens te zijn, maar waarom is het nu zo moeilijk om met elkaar te leven.
Wat zijn de gevaren dan?

Want die buitenlanders hebben banen in de sectoren die ook nodig zijn voor de economie van zo’n land en het etiket ‘woke’ zegt bovendien niets over de vraag of iemand vreedzaam of gewelddadig is.
Nee, het gaat fout in het negatieve uitgangspunt dat men niet kan

velen dat er mensen anders leven dan zijzelf.
En daar willen ze ook niets van zien.

Als lesmateriaal over het menselijk lichaam, seksualiteit of gender om politieke redenen wordt beperkt, dan zitten die culturen op een hellend vlak.
Dan dringt zich vanzelf de historische vraag op waar censuur uiteindelijk ophoudt: bij lesmateriaal, boeken, muziek?

Nou, diverse boeken en lesmateriaal zijn al vervangen door de nodeloze stroom van meestal anonieme haatmails, om mensen bang te maken.
We kunnen toch niet voor ieder groepje een apart land gaan aanwijzen?
Nee, het is absoluut noodzakelijk om samen te leven met veel minder beschadigingen voor allerlei groepen.

Kunnen de Verenigde Naties daarin niet een veel dikkere voortouw nemen?
Dan kunnen meteen ook nog oorlogen worden voorkomen door de dialoog te zoeken en om zo de vrede en het voortbestaan van deze planeet te kunnen verzekeren.

GETEKEND LOESJE

Datum

11/08/2026

Tekst

Wie de zon even kwijt is, hoeft nog niet in het donker te denken.

PIETS UITSPRAAK

Introductie [Bas]

Een zeldzaam natuurverschijnsel heeft één groot voordeel boven een langzaam probleem: het haalt meteen de camera’s.
Voor iets dat een paar minuten duurt reserveren mensen een hotel, zetten ze een wekker en rijden ze desnoods honderden kilometers.

Veranderingen die zich jaar na jaar opstapelen zijn veel lastiger voor ons hoofd.
Die hebben geen duidelijk startschot, geen aftelklok en meestal ook geen souvenirbrilletje.

Dat verschil zegt iets over hoe wij nieuws beleven.
Een spectaculair moment voelt dringend, terwijl een trend pas opvalt als je er lang genoeg naar kijkt.

Wetenschap werkt juist andersom: niet één warme dag of één koude week is doorslaggevend, maar de reeks metingen erachter.
En toch hebben we die bijzondere momenten nodig, want verwondering maakt ons nieuwsgierig.
Misschien is dat wel de beste combinatie: omhoogkijken voor het wonder en daarna weer naar beneden kijken naar wat er hier op aarde gebeurt.

Piet pakt in zijn Uitspraak van vanavond precies zo’n moment bij de kop.

Titel

Zonsverduistering helpt hoge temperaturen terugdringen.

Uitspraak [Piet]

Er zit een heuse zonsverduistering aan te komen nu in augustus.

Die is in Nederland gedeeltelijk en redelijk goed te zien, maar in delen van Spanje wordt de zon zelfs volledig verduisterd en zal dus duidelijker te zien zijn.
En wel op woensdag 12 augustus ongeveer tussen 20.26 en 20.33 uur.
De fans die dit mee willen maken gaan vanuit heel Europa richting Spanje.
Misschien wel met het vliegtuig of de auto.
En ze plakken er meestal een aantal dagen aan vast om de cultuur of wat vrije tijd nog leuk in te vullen daar.
Na en tijdens deze zomer met vele natuurbranden hopen bezoekers het verschijnsel rustig te kunnen beleven.

Ja, zo’n zonsverduistering kan plaatselijk even invloed hebben op de temperatuur. Doordat de maan tijdelijk het directe zonlicht tegenhoudt, kan de lucht enkele graden afkoelen.
Maar om voor een paar minuten dat live te gaan aanschouwen en dat nog heel ver hier vandaan is voor menigeen wel “een ver van mij omhoogkijken-show”.

Nu is in de titel natuurlijk de hypothetische vraag gevallen of die verduistering de huidige
te hoge temperaturen gaat tegenhouden in de atmosfeer.
Voor heel even natuurlijk dan wel.

Ik leg nu de vergelijking met de klimaatopwarming-ontkenners.
Die mensen zeggen dat de nu wel heel snelle veranderingen in het klimaat toeval zijn en natuurlijk ook van tijdelijke aard zijn.
Dus dan is dit verschijnsel niet wetenschappelijk, maar wel te vergelijken met deze tijdelijke zonsverduistering.

Maar tijd is zeker een relatief begrip hier. Rond het einde van de middeleeuwen was er een kleine ijstijd in Nederland.
Wat moeten de mensen het toen in hun tochtige huizen koud gehad hebben.
Maar die kleine ijstijd hield, met de nodige schommelingen, enkele eeuwen aan. Dat is ook al kort in de wereldgeschiedenis.
De huidige opwarming verloopt bijzonder snel: volgens het IPCC in een tempo dat in minstens tweeduizend jaar niet is voorgekomen, maar is wel heel ontwrichtend.
Dat kan niet meer ontkend worden en daar moet wereldwijd heel veel aan gaan gebeuren.
Zeker om nog genoeg schoon (drink)water te hebben voor al die mensen, dieren, planten en de hiermee samenhangende ecosystemen.

We hopen maar dat we niet alleen ons geld aan reisjes uitgeven om naar natuurverschijnselen te gaan kijken, maar ook geld en energie over hebben om verdere klimaatverandering tegen te gaan en onze leefomgeving te beschermen.

AFSLUITING

Muziek

Vanavond trokken we muzikaal een flinke tijdlijn open: van Caterina Caselli en Jefferson Airplane tot Froukje en Robyn. Onderweg kwamen rock-‘n-roll, bluesrock, elektronische pop en disco voorbij, met Patti Smith, Free, The Du Droppers, Jessie Ware en Hans Liberg als tussenstations.

Columns

In Cultuur ging het over ruimte voor verschil zonder elkaar uit de samenleving te schrijven.
En in Piets Uitspraak koppelde Piet de zonsverduistering aan klimaatverandering.

Programma info

de Muziek Experts is er iedere dinsdagavond om acht uur live op BR6, de lokale omroep van Bodegraven-Reeuwijk, en mocht dat nu niet lukken, dan zijn we er zaterdag om elf uur nogmaals. Op onze site demuziekexperts.nl vindt je de playlists, columns, fragmenten. Zo kunt u na de uitzending rustig terugzoeken wat u onderweg gemist hebt.

Tip van de Redactie

Maar voor we volledig afsluiten gaan we eerst nog naar Piet voor de Tip van de redactie

Morgen schuift de maan even voor de zon, maar na een week waarin hitte, droogte en branden Europa opnieuw bezighouden, laten we vooral zorgen dat de feiten en de mensen om ons heen niet uit beeld verdwijnen.

Download de tekst als PDF

Albumcover
NU LIVE
Laden…
BR6 – live stream
NET GEDRAAID
  1. --:--Nog geen vorige plaat
  2. --:--Nog geen vorige plaat
00:00