Een nieuw jaar heeft altijd iets geruststellends. Alsof de kalender zegt dat alles opnieuw kan beginnen. Nieuwe kansen, frisse moed, goede voornemens — en het idee dat het dit keer misschien net iets anders loopt. We wensen elkaar het beste en stappen daarna weer het gewone leven in.
Tegelijkertijd weten we ook: de wereld pauzeert niet omdat het januari is. Het nieuws gaat door, problemen blijven bestaan, en veel voelt vertrouwd, soms zelfs voorspelbaar. En toch denken we elk jaar weer dat het anders voelt. Dat we het beter begrijpen, of dat het ons minder raakt.
Misschien is dat geen naïviteit, maar hoop. Het geloof dat mensen blijven zoeken naar rust, veiligheid en een beetje geluk, ook als de werkelijkheid weerbarstig is.
Met dat spanningsveld tussen verwachting en werkelijkheid kijken we naar wat ons bezighoudt. Niet om het groter te maken, maar om het te benoemen. En soms is dat al genoeg.
In 2026 gaan we weer verder in een nieuw jaar. Na alle goede wensen rond kerst en nieuwjaar worden we al snel weer geconfronteerd met minder prettige zaken in het leven, van mensen en van groepen mensen.
Zoals elk jaar komt een aantal onderwerpen steeds terug in het nieuws. Er is veel nieuws in onze snelle, digitale maatschappij, en toch voelt het vaak bekend, terwijl het telkens net anders is dan we denken te begrijpen. Het gaat dan vooral om vervelende berichten, zoals de hoge kosten van leven: zorg, huur of hypotheek, boodschappen en andere vaste lasten, maar ook vervoer en abonnementen. Daarnaast zijn er overlijdens van mensen die ons raken, vermissingen, branden in huizen en bedrijven, brandstichting bij auto’s en aanslagen op woningen. Zaken die we dagelijks tot ons nemen, maar die eigenlijk minder zouden moeten voorkomen.
Ook zijn er mensen die vooral negatief opvallen: politici die angst oproepen, misdadigers, drugscriminelen en mensen die inbreken of anderen aanvallen, soms juist degenen die voor onze veiligheid zorgen, zoals politie, brandweer en ambulancepersoneel, maar ook zorgverleners, leraren en boa’s. Daarbij komen de steeds terugkerende misdrijven tegen vrouwen, en in mindere mate tegen mannen. En dan zijn er nog journalisten die onder druk staan en mensen die elders in de wereld honger lijden. Het is een lange lijst aan problemen.
Ik vraag me vaak af wat mensen bezielt om het leven van anderen zo te verstoren. Zelfs dictators zeggen dat ze handelen om het leven beter te maken, al lijkt het erop dat ze geen of slechte adviseurs hebben. Want als je mensen ernaar vraagt, wil vrijwel iedereen hetzelfde: een prettig, rustig of juist levendig leven, met een partner, familie en vrienden, en genoeg middelen om het leven draaglijk te maken.
Ik eindig met de woorden van een negentigjarige man, die in een ingezonden brief aan een krant schreef: “Geniet van de kleine dingen in je leven, want op een dag kijk je terug en besef je dat dit juist de grote dingen waren.“
